دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی- درمانی استان اصفهان مدیریت اطلاعات سلامت 1735-7853 22 شماره4(زمستان) 2025 12 22 When Scientometric Metrics Become the Goal of Research وقتی سنجه‌های علم‌سنجی به هدف پژوهش تبدیل می‌شوند 33326 10.48305/him.2026.46314.1402 FA ویژه Vizhe علوم پزشکی اصفهان 0000-0002-1904-0999 مهدی زارعی 1- مرکز تحقیقات فیزیولوژی کاربردی، پژوهشکده تحقیقاتی قلب و عروق، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران. Elham Shahzeidi دانشجوی دکترای فلسفه تعلیم تربیت، گروه علوم تربیتی، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران. Journal Article 2026 05 23 Criticizing indexation does not mean completely rejecting scientometric indicators. If used correctly, these indicators can be useful tools for analyzing patterns of science production and helping research policy-making. The main issue is when these tools replace scientific judgment and qualitative assessment. A balanced strategy is to consider quantitative indicators alongside criteria such as clinical effectiveness, impact on health policies, solving local problems, and the extent of scientific collaboration. Ultimately, it seems that the challenge of indexation in the life sciences should be seen as a symptom of a deeper problem: The crisis of meaning and responsibility in scientific activity. Returning to the social mission of science requires reforming evaluation systems, strengthening the culture of research integrity, and emphasizing the teaching of professional ethics alongside technical skills. In this regard, the role of professors as behavioral models is of particular importance, because scientific culture is transmitted through practical models rather than being shaped through regulations. If prominent researchers can demonstrate that reaching the frontiers of knowledge and responding to the real needs of society are aligned goals, perhaps the path of science can be guided from a mere competition for indicators to a real impact on human lives. نقد شاخص‌زدگی به معنای نفی کامل شاخص‌های علم‌سنجی نیست. این شاخص‌ها در صورت استفاده صحیح می‌توانند ابزارهای مفیدی برای تحلیل الگوهای تولید علم و کمک به سیاست‌گذاری پژوهشی باشند. مسئله اصلی زمانی است که این ابزارها جایگزین قضاوت علمی و ارزیابی کیفی شوند. راهبردی متعادل آن است که شاخص‌های کمی در کنار معیارهایی مانند اثرگذاری بالینی، تاثیر بر سیاست‌های سلامت، حل مسائل بومی و میزان همکاری‌های علمی مورد توجه قرار گیرند. در نهایت، به نظر می‌رسد چالش شاخص‌زدگی در علوم زیستی را باید نشانه‌ای از مسئله‌ای عمیق‌تر دانست: بحران معنا و مسئولیت‌پذیری در فعالیت علمی. بازگشت به رسالت اجتماعی علم مستلزم اصلاح نظام‌های ارزیابی، تقویت فرهنگ درستکاری پژوهشی و تاکید بر آموزش اخلاق حرفه‌ای در کنار مهارت‌های فنی است. در این بین، نقش اساتید به‌عنوان الگوهای رفتاری اهمیت ویژه‌ای دارد؛ زیرا فرهنگ علمی بیش از آنکه از طریق آیین‌نامه‌ها شکل گیرد، از طریق الگوهای عملی منتقل می‌شود. اگر پژوهشگران برجسته بتوانند نشان دهند که دستیابی به مرزهای دانش و پاسخگویی به نیازهای واقعی جامعه اهدافی همسو هستند، شاید بتوان مسیر علم را از رقابت صرف برای شاخص‌ها به سوی اثرگذاری واقعی بر زندگی انسان‌ها هدایت کرد.