ارایه مدل موفقیت سیستم ذخیره و انتقال تصاویر پزشکی با رویکرد مدل‌یابی معادلات ساختاری

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
محترم نعمت‌الهی 1
محبوبه آموزگار 2
رکسانا شریفیان 3
حسین منعم 4
سحر زارع 5
1 دانشیار، مدیریت اطلاعات سلامت، مرکز تحقیقات بیهوشی و مراقبت‌های ویژه و گروه فن‌آوری اطلاعات سلامت، دانشکده مدیریت و اطلاع‌رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شیراز، شیراز، ایران
2 کارشناس ارشد، فن‌آوری اطلاعات سلامت، گروه فن‌آوری اطلاعات سلامت، دانشکده مدیریت و اطلاع‌رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شیراز، شیراز، ایران
3 دانشیار، مدیریت اطلاعات سلامت، گروه مدیریت اطلاعات سلامت، دانشکده مدیریت و اطلاع‌رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شیراز، شیراز، ایران
4 استادیار، فن‌آوری اطلاعات، گروه فن‌آوری اطلاعات و کامپیوتر، دانشکده مدیریت و اطلاع‌رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شیراز، شیراز، ایران
5 دانشجوی کارشناسی ارشد، فن‌آوری اطلاعات سلامت، گروه فن‌آوری اطلاعات سلامت، دانشکده مدیریت و اطلاع‌رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شیراز، شیراز، ایران
چکیده
مقدمه: در دسترس بودن سیستم ذخیره و انتقال تصاویر پزشکی PACS (Picture archiving and communication system) در دو دهه گذشته موجب انقلاب در عملکرد رادیولوژی و در نهایت، افزایش بازدهی رادیولوژی و پزشکی شده است. به منظور پیاده‌سازی موفق PACS، شناخت عوامل مهم موفقیت و شکست آن ضروری به نظر می‌رسد. مطالعه حاضر با هدف تعیین عوامل مؤثر بر موفقیت PACS در بیمارستان‌های آموزشی دانشگاه علوم پزشکی شیراز با رویکرد مدل‌یابی معادلات ساختاری انجام شد.روش بررسی: این پژوهش توصیفی از نوع همبستگی بود که در سال 1393 به روش مقطعی انجام شد. جامعه پژوهش شامل کاربران PACS (پزشکان و کارشناسان رادیولوژی) در بیمارستان‌های فقیهی و نمازی شیراز بود. یک نمونه 250 نفری منطبق بر جامعه به شیوه نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای انتخاب شدند. ابزار جمع‌آوری داده‌ها، پرسش‌نامه‌ای بود که روایی آن با استفاده از تحلیل عاملی تأییدی و پایایی آن از طریق ضریب Cronbach¢s alpha (84/0) مورد بررسی قرار گرفت. داده‌ها با استفاده از روش آمار توصیفی در نرم‌افزار SPSS و با بهره‌گیری از تکنیک مدل‌سازی معادلات ساختاری در نرم‌افزار LISREL تجزیه و تحلیل گردید.یافته‌ها: بر اساس یافته‌های مدل مفهومی پیشنهادی، موفقیت سیستم PACS دانشگاه علوم پزشکی شیراز به لحاظ تحلیل عامل‌های تشکیل دهنده آن برازش مناسبی داشت. تحلیل فرضیات پژوهش نشان داد که از بین 16 فرضیه موجود در پژوهش، 11 فرضیه تأیید و 5 فرضیه رد شد. عامل‌های عملکرد فردی، عملکرد سازمانی و درک سودمندی از سیستم به ترتیب بیشترین تأثیر بر وابستگی به PACS را داشت.نتیجه‌گیری: طراحی و ارزیابی سیستم‌های اطلاعات سلامت بر اساس مدل‌های استاندارد و شناخته شده به منظور برخورداری از سیستم‌ها و اطلاعات باکیفیت و رضایتمندی کاربران، ضروری به نظر می‌رسد. نتایج پژوهش مرجع مناسبی برای مؤسسات مراقبت بهداشتی، شرکت‌های ارایه دهنده خدمات سیستم‌های اطلاعاتی و توسعه دهندگان سیستم‌های اطلاعاتی به منظور ارزیابی و بهبود کیفیت، کاربردپذیری و اثربخشی سیستم‌ها می‌باشد.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Modeling of the Success of Picture Archiving and Communication Systems in Medicine Using Structural Equation Modeling Approach

نویسندگان English

Mohtaram Nematolahi 1
Mahbubeh Amuzgar 2
Roksana Sharifian 3
Hosein Monem 4
Sahar Zare 5
1 Associate Professor, Health Information Management, Anesthesiology and Critical Care Research Center AND Department of Health Information Technology, School of Management and Medical Informatics, Shiraz University of Medical Sciences, Shiraz, Iran
2 MSc, Health Information Technology, Department of Health Information Technology, School of Management and Medical Informatics, Shiraz University of Medical Sciences, Shiraz, Iran
3 Associate Professor, Health Information Management, Department of Health Information Management, School of Management and Medical Informatics, Shiraz University of Medical Sciences, Shiraz, Iran
4 Assistant Professor, Information Technology, Department of Information Technology and Computer, School of Management and Medical Informatics, Shiraz University of Medical Sciences, Shiraz, Iran
5 MSc Student, Health Information Technology, Department of Health Information Technology, School of Management and Medical Informatics, Shiraz University of Medical Sciences, Shiraz, Iran
چکیده English

Introduction: Picture Archiving and communication system (PACS) has caused a revolution in radiology performance and has increased efficiency in medicine and radiology. Identifying the important factors influencing the success and failure of PACS is necessary to ensure its successful implementation. This study aimed to determine the success factors of PACS using structural equation modeling approach in educational hospitals of Shiraz University of Medical Sciences, Shiraz, Iran.Methods: This cross-sectional, descriptive-correlational study was conducted in 2014. The study population consisted of PACS users (general practitioners, specialists, residents, and radiology experts) in Faghihi and Nemazi Hospitals of Shiraz. The subjects consisted of 250 PACS users, who were selected using stratified random sampling. A questionnaire was used to collect data; its validity was confirmed using confirmatory factor analysis and its reliability was measured using Cronbach's alpha (α = 0.84). Data were analyzed using descriptive statistical methods in SPSS and structural equations modeling technique in LISREL software.Results: Findings showed that the proposed conceptual model for success of PACS in Shiraz University of Medical Sciences has an appropriate fitness in terms of analysis of the constitutive factors. Hypothesis analysis using structural equation modeling showed that 11 hypotheses out of 16 were confirmed and 5 hypotheses w refuted. Factors of individual performance, organizational performance, and perceived usefulness of the system had the greatest impact on the dependence on PACS, respectively.Conclusion: Designing and evaluating health information systems based on standard and well-known models is necessary in order to have quality information, quality systems, and satisfied users. Findings of this study can be a good reference for health care institutions, companies which provide information system services, and information system developers in order to evaluate and promote the quality, usability, and effectiveness of these systems.

کلیدواژه‌ها English

Picture Archiving and Communication Systems
Success
Models
Structural
  1. Van de Velde R, Degoulet P. Clinical information systems: A component-based approach. Berlin, Germany: Springer Science & Business Media; 2003.
  2. Mooghali A, Talebi S, Seif MH. Contributing factors to the attitudes toward using informationand communication technology(ICT)among students of Shiraz University of Medical Sciences, School of Management. Strides Dev Med Educ 2011; 8(1): 33-40. [In Persian].
  3. Bowers GH, Steiner E, Kalman M. Implementing teleradiology in a private radiology practice: Lessons learned. J Digit Imaging 1998; 11(Suppl 1): 96-8.
  4. Brink JA, Neklesa VP, Mutalik P, Forman HP. PACS innovations leading to improved patient care. Appl Radiol 1998; 27: 29-30.
  5. Monem H, Che Hussin AR, Sharifian R, Afrasiabi M. Neglected role of user in prominent is models and framework. Int J Comput Appl 2013; 72(1): 7-13.
  6. Choi W, Rho MJ, Park J, Kim KJ, Kwon YD, Choi IY. Information system success model for customer relationship management system in health promotion centers. Healthc Inform Res 2013; 19(2): 110-20.
  7. Tzeng WS, Kuo KM, Lin HW, Chen TY. A socio-technical assessment of the success of Picture Archiving and Communication Systems: The radiology technologist's perspective. BMC Med Inform Decis Mak 2013; 13: 109.
  8. Amin MA. Measuring the performance of Customs Information Systems (CIS) in Malaysia. World Customs Journal 2010; 4(2): 2-89.
  9. DeLone WH, McLean ER. Information systems success: The quest for the dependent variable. Information Systems Research 1992; 3(1): 60-5.
  10. Monem H, Afrasiabi M, Rezvan P, Abedi Dehkordi S. The impact of user quality and information quality on the is success in healthcare context. J Basic Appl Sci Res 2013; 3(10): 40-51.
  11. Teo TS, Srivastava SC, Jiang L. Trust and electronic government success: An empirical study. J Manage Inform Syst 2008; 25(3): 99-131.
  12. Rai A, Lang SS, Welker RB. Assessing the validity of is success models: an empirical test and theoretical analysis. Inform Syst Res 2002; 13(1): 50-69.
  13. Wang YS. Assessing e-commerce systems success: A respecification and validation of the DeLone and McLean model of IS success. Inform Syst J 2008; 18(5): 529-57.
  14. Iivari J. An empirical test of the DeLone-McLean model of information system success. ACM SIGMIS Database 2005; 36(2): 8-27.
  15. Chen CW, John Cheng CY. Understanding consumer intention in online shopping: A respecification and validation of the DeLone and McLean model. Behav Inform Technol 2009; 28(4): 335-45.
  16. Wang YS, Liao YW. Assessing eGovernment systems success: A validation of the DeLone and McLean model of information systems success. Gov Inf Q 2008; 25(4): 717-33.
  17. DeLone WH, McLean ER. The DeLone and McLean Model of Information Systems Success: A Ten-Year Update. Journal of Management Information Systems 2003; 19(4): 9-30.
  18. Petter S, DeLone W, McLean ER. The Past, Present, and Future of "IS Success. Journal of the Association for Information Systems 2012; 13(5): 341-62.
  19. Pare G, Lepanto L, Aubry D, Sicotte C. Toward a multidimensional assessment of picture archiving and communication system success. Int J Technol Assess Health Care 2005; 21(4): 471-9.
  20. Seddon PB, Staples S, Patnayakuni R, Bowtell M. Dimensions of information systems success. Communications of the AIS 1999; 2(3es).
  21. Seddon P, Kiew MY. A partial test and development of DeLone and McLean's model of IS success. Aust J Inform Syst 1996; 4(1): 90-109.
  22. Davis FD. Perceived Usefulness, Perceived Ease of Use, and User Acceptance of Information Technology. MIS Quarterly 1989; 13(3): 319-40.
  23. Ribiere V, LaSalle A, Khorramshahgol R, Gousty Y. Hospital information systems quality: A customer satisfaction assessment tool. Proceedings of the 32nd Annual Hawaii International Conference on System Sciences (HICSS-32); 1999 Jan 5-8; Maui, HI.
  24. Kulkarni UR, Ravindran S, Freeze R. A knowledge management success model: Theoretical development and empirical validation. J Mang Info Sys 2009; 23(3): 309-47.
  25. Hadji B, Dupuis I, Leneveut L, Heudes D, Wagner JF, Degoulet P. Determinants of continuance intention in a post-adoption satisfaction evaluation of a clinical information system. Stud Health Technol Inform 2014; 205: 990-4.