ترسیم ساختار فکری حوزه سواد سلامت بر اساس تحلیل هم‌واژگانی در وبگاه علم طی سال‌های 1993 تا 2017

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
فاطمه باجی 1
فریدون آزاده 2
پرستو پارسائی محمدی 3
شوکت پرماه 4
1 استادیار، علم اطلاعات و دانش‌شناسی، گروه کتابداری و اطلاع‌رسانی پزشکی، دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز، اهواز، ایران
2 دانشیار، کتابداری و اطلاع‌رسانی پزشکی، گروه کتابداری و اطلاع‌رسانی پزشکی، دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران
3 مربی، علم اطلاعات و دانش‌شناسی، گروه کتابداری و اطلاع‌رسانی پزشکی، دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز، اهواز، ایران
4 دانشجوی کارشناسی ارشد، کتابداری و اطلاع‌رسانی پزشکی، گروه کتابداری و اطلاع‌رسانی پزشکی، دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز، اهواز، ایران
10.22122/him.v15i3.3577
چکیده
مقدمه: ایجاد تصویری از وضعیت ساختار مفهومی تحقیقات صورت گرفته در زمینه سواد سلامت و همچنین، بررسی میان رشته‌ای بودن و روابط میان حوزه‌ای آن ضروری به نظر می‌رسد. هدف از انجام پژوهش حاضر، ترسیم ساختار فکری حوزه سواد سلامت بر اساس تحلیل هم‌واژگانی در پایگاه اطلاعاتی Web of Science طی سال‌های 1993 تا 2017  بود.روش بررسی: این مطالعه به روش علم‌سنجی انجام شد و برای انجام تحلیل هم‌واژگانی، تحلیل شبکه اجتماعی مورد استفاده قرار گرفت. جامعه تحقیق را کلیه پیشینه‌های مربوط به برون‌دادهای علمی حوزه سواد سلامت به تعداد 7239 مدرک، در پایگاه Web of Science طی سال‌های 1993 تا 2017 تشکیل داد. برای تحلیل داده‌ها از شاخص‌های پیوستگی شبکه و شاخص‌های مرکزیت استفاده گردید.یافته‌ها: ضریب خوشه‌بندی (01/7) و تراکم شبکه‌ (58/0) هم‌واژگانی این حوزه بالا بود. همچنین، ساختار فکری این حوزه از 8 خوشه موضوعی تشکیل ‌شد. حوزه‌های مراقبت‌های بهداشتی، روان‌پزشکی و روان‌شناسی، بهداشت عمومی، علوم اجتماعی، ارتباطات، خدمات بهداشتی و آموزش بهداشت، بالاترین میزان مرکزیت را در کل شبکه‌ این حوزه به خود اختصاص داد.نتیجه‌گیری: ساختار فکری حوزه سواد سلامت، یک ساختار پیوسته با ارتباط مناسب میان مفاهیم و موضوعات تشکیل‌ دهنده‌ آن است که ماهیت و قوام اصلی این حوزه را نشان می‌دهد و به عنوان شاخه‌ای از علوم پزشکی توانسته است ارتباطات منسجم و پایداری با حوزه‌های علوم اجتماعی و انسانی برقرار کند. در نهایت، نتایج به دست آمد به پژوهشگران حوزه سواد سلامت کمک می‌کند تا بر اساس حوزه‌های تأثیرگذار شناسایی شده، به تبیین روند مطالعات آینده این حوزه بپردازند.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Mapping Intellectual Structure of Health Literacy Area Based on Co-Word Analysis in Web of Science Database during the Years 1993-2017

نویسندگان English

Fatemeh Baji 1
Fereydoun Azadeh 2
Parastoo Parsaei-Mohammadi 3
Shoukat Parmah 4
1 Assistant Professor, Knowledge and Information Science, Department of Medical Library and Information Science, School of Paramedical Sciences, Ahvaz Jundishapur University of Medical Sciences, Ahvaz, Iran
2 Associate Professor, Medical Library and Information Science, Department of Medical Library and Information Science, School of Allied Medical Sciences, Tehran Medical University, Tehran, Iran
3 Lecturer, Knowledge and Information Science, Department of Medical Library and Information Science, School of Paramedical Sciences, Ahvaz Jundishapur University of Medical Sciences, Ahvaz, Iran
4 MSc Student, Medical Library and Information Science, Department of Medical Library and Information Science, School of Paramedical Sciences, Ahvaz Jundishapur University of Medical Sciences, Ahvaz, Iran
چکیده English

Introduction: Creating an image of the conceptual structure of health literacy area, as well as the study of interdisciplinary and the relationship between its domains seems necessary. The present study examined the intellectual structure of health literacy area in Web of Science database using co-word analysis.Methods: This was a scientometrics research and bibliometric study, carried out using co-word analysis method. Social network analysis was used for this purpose. The research community compiled all the relevant scientific literature on the field of health literacy in Web of Science during the years 1993-2017. For data analysis, network integrity and centrality indices were used.Results: Clustering co-efficient (7.17) and network density (0.58) were high in the resulted network. Moreover, the intellectual structure of this domain consisted of eight subject clusters. Health care, psychiatry and psychology, public health, social sciences, communications, health services, and medical education had the highest levels of centrality throughout the entire network.Conclusion: The results show that the intellectual structure of the health literacy domain in general has an integrate structure with a proper relationship between its concepts and subjects. This shows the essence of this area, which is able to establish a consistent and sustained relationship with the social sciences and humanities as a branch of medical science. Finally, the results of this study will help health literacy researchers to understand the research trend of this area in future studies based on the identified areas of influence.

کلیدواژه‌ها English

Health Literacy
Social Networks
Database, Bibliometrics
  1. Simonds SK. Health education as social policy. Health Educ Behav 1974; 2(1): 1-10.
  2. Berkman ND, Davis TC, McCormack L. Health literacy: What is it? J Health Commun 2010; 15 Suppl 2: 9-19.
  3. Sorensen K, Van den Broucke S, Fullam J, Doyle G, Pelikan J, Slonska Z, et al. Health literacy and public health: A systematic review and integration of definitions and models. BMC Public Health 2012; 12: 80.
  4. World Health Organization. Health promotion glossary. Geneva, Switzerland: WHO; 1998.
  5. Bankson HL. Health literacy: An exploratory bibliometric analysis, 1997-2007. J Med Libr Assoc 2009; 97(2): 148-50.
  6. Wu AD, Begoray DL, Macdonald M, Wharf HJ, Frankish J, Kwan B, et al. Developing and evaluating a relevant and feasible instrument for measuring health literacy of Canadian high school students. Health Promot Int 2010; 25(4): 444-52.
  7. Speros C. Health literacy: Concept analysis. J Adv Nurs 2005; 50(6): 633-40.
  8. Zarcadoolas C, Pleasant A, Greer DS. Understanding health literacy: An expanded model. Health Promot Int 2005; 20(2): 195-203.
  9. Mancuso JM. Health literacy: A concept/dimensional analysis. Nurs Health Sci 2008; 10(3): 248-55.
  10. Du J, Xu P, Zhang S, Zhang B. The conceptual structures and thematic trends of health literacy research: A multiple-perspective of document co-citation analysis [Online]. [cited 2010]; Available from: URL: http://blog.sciencenet.cn/blog-280034-382429.html
  11. Massey PM, Kim MC, Dalrymple PW, Rogers ML, Hawthorne KH, Manganello JA. Visualizing Patterns and Trends of 25 Years of Published Health Literacy Research. HLRP: Health Literacy Research and Practice 2017; 1(4): e182-e191.
  12. Leydesdorff L, Rafols I. Indicators of the interdisciplinarity of journals: Diversity, centrality, and citations. J Informetr 2011; 5(1): 87-100.
  13. Yang Y, Wu M, Cui L. Integration of three visualization methods based on co-word analysis. Scientometrics 2012; 90(2): 659-73.
  14. Ravikumar S, Agrahari A, Singh SN. Mapping the intellectual structure of scientometrics: A co-word analysis of the journal Scientometrics (2005-2010). Scientometrics 2015; 102(1): 929-55.
  15. Chen X, Chen J, Wu D, Xie Y, Li J. Mapping the Research Trends by Co-word Analysis Based on Keywords from Funded Project. Procedia Comput Sci 2016; 91: 547-55.
  16. Tavakolizadeh Ravari M. Two steps break-cull model for automatic indexing of Persian texts. Research on Information Science and Public Libraries 2015; 21(1): 13-40. [In Persian].
  17. Mostafavi I, Osareh F, Tavakolizadeh-Ravari M. Identifying content structure of "Knowledge and Information Science (KIS)" studies based on co-word analysis of articles in "Web of Science (WoS)" database (2009-2013). Journal of Information Processing and Management 2018; 33(3): 1285-314. [In Persian].
  18. Guns R, Liu YX, Mahbuba D. Q-measures and betweenness centrality in a collaboration network: A case study of the field of informetrics. Scientometrics 2011; 87(1): 133-47.
  19. Dehghani F, Mohammadi M. Study the co-authorship situation among chemistry researchers in Yazd University. Caspian Journal of Scientometrics 2015; 1(2): 49-57. [In Persian].
  20. Baji F, Osareh F. An investigation into the structure of the co-authorship network of neuroscience field in Iran, using a social network analysis approach. Journal of Studies Library & Information Science 2015; 21(14): 71-92. [In Persian].
  21. Degenne A, Forse M. Introducing social networks. Thousand Oaks, CA: SAGE; 1999.
  22. Said YH, Wegman EJ, Sharabati WK, Rigsby JT. RETRACTED: Social networks of author-coauthor relationships. Comput Stat Data Anal 2008; 52(4): 2177-84.
مدیریت اطلاعات سلامت
دوره 15، شماره 3 - شماره پیاپی 3
تابستان 1397
صفحه 139-145